Ana Sayfa › Öğretmen Rehberi › Okul Temelli Planlama Nedir, Nasıl Yapılır?

Okul Temelli Planlama Nedir, Nasıl Yapılır?

Maarif Modeli'yle gelen okul temelli planlama ne demek, hangi derste kaç saat, kim karar verir, hangi haftalarda yapılır, hangi etkinlikler uygun. MEB öğretim programları ve 2026-2027 çerçeve planlarına dayanan rehber ve hazır formlar.

Dönem ve evrak işleri Güncelleme: 22 Ekim 2026 · 2026-2027 öğretim yılı · 4 dk okuma

Kısaca
  • Okul temelli planlama; zümrenin karar verdiği araştırma, gözlem, proje, yerel çalışma, okuma ve sosyal etkinlik gibi çalışmalara ayrılan ders süresidir.
  • Süre ders saatinin içindedir: 1. ve 2. sınıf Türkçede yılda 16 saat, 3. sınıf Türkçede 12 saat, 1-3. sınıf Matematikte 8 saat, 1. sınıf Hayat Bilgisinde 6 saat.
  • Ne yapılacağına yıl başı zümre toplantısında karar verilir; Temmuz 2026'dan beri bu, yönetmelikte zümrenin gündem maddesidir.
  • Çerçeve plandaki haftalar örnektir; zümre kendi takvimine göre değiştirebilir, planlanan çalışmalar yıl içinde güncellenebilir.

Okul temelli planlama ne demek?

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli öğretim programları, her dersin süresinin küçük bir bölümünü okulun kendi planlamasına bırakır. MEB'in tanımıyla okul temelli planlama; zümre öğretmenler kurulu tarafından ders kapsamında yapılması kararlaştırılan araştırma ve gözlem, sosyal etkinlikler, proje çalışmaları, yerel çalışmalar, okuma etkinlikleri gibi çalışmalara ayrılan süredir.

Amaç esnekliktir: öğretmen programı sınıfına, okuluna ve çevresine göre uyarlayabilsin. MEB bu süreyi öğretim programlarının tamamlayıcısı ve destekleyicisi olarak tanımlar; yani boş bırakılan değil, planlanan bir süredir.

Hangi derste kaç saat?

Saatler, her dersin öğretim programındaki süre tablosunda yazılıdır ve dersin haftalık saatiyle orantılı belirlenmiştir:

  • Türkçe: 1. ve 2. sınıfta yılda 16 saat, 3. sınıfta 12 saat.
  • Matematik: 1, 2 ve 3. sınıfta yılda 8'er saat.
  • Hayat Bilgisi: 1. sınıfta yılda 6 saat, 3. sınıfta 5 saat.
  • 4. sınıf: bu yıl Türkçe ve Matematik çerçeve planları önceki programa göre hazırlandığı için okul temelli planlama sütunu yerine "okul dışı öğrenme" sütunu var; bu etkinlikler de yıl başı zümresinde belirlenir.

2026-2027 çerçeve planlarında okul temelli planlama 1. sınıf Türkçe, Matematik ve Hayat Bilgisi için 8, 16, 25 ve 34. haftalarda gösterilir. Planın kendi notuna göre bu haftalar örnektir; planlama zümre kararlarına göre yapılır.

Kim karar verir, ne zaman?

Karar zümrenindir. Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 28 Temmuz 2026'da güncellenen 35. maddesi, okul temelli planlama kapsamında yapılacak çalışmaları zümre öğretmenler kurulunun gündem maddeleri arasında sayar. Bu yüzden çalışmalar yıl başı zümresinde konuşulur, tutanağa yazılır ve yıllık plana işlenir.

Programlara göre yıl başında kararlaştırılan çalışmalar okulun, öğrencinin ve çevrenin ihtiyaçlarına göre yıl içinde güncellenebilir. Ders yılı ortası zümresi bunun için uygun bir zamandır.

Tek öğretmenli birleştirilmiş sınıflı okullarda okul içinde zümre toplanmaz; öğretmen ilçe ya da il zümresine katılır.

Nasıl planlanır? Üç soru

MEB'in öğretim programları ortak metni, okul temelli planlamada ihtiyacın net belirlenmesini, bu ihtiyaca uygun etkinliğin yapılmasını ve etkinliğin etkisinin değerlendirilmesini bekler. Planlarken üç soru sorun:

  • Hangi ihtiyaç var? Örnek: sınıfın bir bölümü akıcı okumada geride; ya da okulun yakınında gezilebilecek bir fırın var.
  • Bu ihtiyacı hangi etkinlik karşılar? Etkinliğin hangi öğrenme çıktısına hizmet ettiğini yazın.
  • Etkisini nasıl anlayacağım? Örnek: etkinlikten önce ve sonra okuma hızını ölçmek; öğrencinin ürününe bakmak.

Etkinlikler 1739 sayılı Millî Eğitim Temel Kanunu'nun genel amaçlarına, öğretim programlarının amaçlarına ve öğrenme çıktılarına uygun olmalıdır. Öğrencinin katılımını ve yaparak, yaşayarak öğrenmeyi destekleyen çalışmalar seçilir.

İlkokulda hangi etkinlikler yapılabilir?

MEB'in saydığı türler: araştırma ve gözlem, proje, yerel çalışma, okuma çalışmaları, sosyal etkinlikler, saha ve müze gezileri, okul dışı öğrenme. İlkokul için örnekler:

  • Türkçe: sınıf kitaplığı haftası, okuma şenliği, çocukların kendi kitabını hazırlaması, sınıf panosu ya da dergisi.
  • Matematik: okul bahçesinde ölçme çalışması, sınıf pazarı (paralarla alışveriş), sınıfta veri toplayıp grafik yapma.
  • Hayat Bilgisi: mahalle gezisi, yakındaki bir iş yerini ziyaret, okul bahçesinde bitki yetiştirme.
  • Telafi ve pekiştirme: dönem içinde yetişmeyen ya da sınıfın zorlandığı konular için planlı tekrar.

Gezi ve okul dışı etkinliklerde izin, görevlendirme ve veli onayı okul idaresinin işlemleriyle yapılır; bunu zümrede netleştirin.

Sınıfta ne yaparım?

  • Yıl başı zümresinde her ders için okul temelli planlama haftalarını ve yapılacak çalışmayı yazın.
  • Yıllık planda bu haftaları gösterin; çerçeve plandaki haftaları kendi takviminize göre kaydırabilirsiniz.
  • Sınıf defterine o derste yaptığınız etkinliğin adını ya da ilgili öğrenme çıktısını yazın (planlı yürütme yönergesinin genel kuralı).
  • Etkinlikten sonra kısa bir not alın: ne yapıldı, nasıl geçti, ihtiyaç karşılandı mı.
  • Yıl sonu zümresinde bu çalışmaları da değerlendirin; yönetmeliğe göre ders yılı sonunda önceki kararların izleme-değerlendirme raporu hazırlanır.

Bu konudaki evraklar

Hepsi ücretsiz; Word ve PDF olarak iner. Üye olup sınıfınızı eklerseniz okul ve sınıf bilgileriniz dolu gelir.

Kaynaklar

Bu yazı bilgilendirme amaçlıdır. Okulunuzda uygulanacak kesin işlem için okul idaresinin ilettiği MEB yazısı esas alınır.